Normaal

In de afgelopen periode werd ik wat aan het wankelen gebracht. Niet alleen door alles wat er in mijn omgeving gebeurde en ook in mijn eigen leven. Maar vooral ook omdat ik me afvroeg of ik nog achter de dingen kon staan , waar ik met zoveel passie 4 jaar aan gebouwd heb.
Dan is zomervakantie een uitstekende periode om die gedachten eens te parkeren en te kijken wat er over blijft als je je niets of nauwelijks bezig houdt met je thema’s.
En iedere keer als ik dat doe, kom ik enerzijds tot rust. Omdat ik er van mezelf niets mee hoef te doen. Maar aan de andere kant vliegen de voorbeelden en situaties met hooggevoelige kindjes (en ouders) me om de oren. En wel zo , dat ik er gewoon niet omheen kan en weet dat er nog genoeg werk op me ligt te wachten.
Er is nog altijd kennis nodig over wat hooggevoeligheid eigenlijk is en als je dat weet en herkent geeft dat rust want: Nee, je bent niet de enige! En nee, je bent ook niet gek of vreemd, hoogstens steek je wat anders in elkaar. En daar had ik me een thema te pakken: anders zijn.

Wat me heeft beziggehouden gedurende de afgelopen periode is de vraag: Wat is anders? Wat is normaal? Waar ligt de norm en wie bepaalt die norm?
In de maatschappij wordt het steeds gebruikelijker de lat heel hoog te leggen. Mensen kijken naar elkaar op een bepaalde manier. Vaak betekent dat status: een goede baan, een groot huis, luxe en weelde, vanzelfsprekend dat je het hebt gemaakt, knappe kinderen waar alles aan klopt. Kortom : Dat je er geslaagd uitziet als mens.

Je leest goed: je ziet eruit als geslaagd mens. Als ik iets geleerd heb in de 40 jaar op deze aarde, is het dat ieder huisje zijn kruisje heeft en dat heel , heel veel mensen de schone schijn ophouden. Maar ook dat het leven niet maakbaar is en je het moet doen met wat je gegeven is.
Als we wat verder kijken dan is luxe zeker fijn en ben ik daar eerlijk gezegd ook echt niet vies van. Laat ik eerlijk wezen: gemak dient de mens. Maar tegelijkertijd voelt het voor mij vaak als een soort doel waar mensen naar streven. Alsof je dan pas meetelt als mens.
Ik heb de luxe gehad en die heb ik nog altijd, om zowel privé als beroepsmatig te mogen ervaren, meekijken, proeven, meevoelen in alle lagen van de samenleving. En dat maakt de mens rijk en wijs. Want dan zie je pas dat geluk in alle lagen en niveaus voorkomt en voor iedereen wat anders betekent. Maar dat het allerminst te maken heeft met zoveel mogelijk materialisme. Ook al denken veel mensen dat daar het geluk te vinden is.

Zo verwondert het me iedere keer weer dat bij nagenoeg alle mensen die ik spreek, de conclusie is dat het grootste vakantiegeluk zit in het samen zijn, lachen met elkaar, mooie gesprekken, vriendschap ervaren, een goed boek lezen, het spelen met zand en water, het eindeloos buiten kunnen voetballen, terwijl het in eerste instantie belangrijk leek om vooral veel, duur en mooi te laten zien of ervaren.

Deze week voerden wij een mooi gesprek met mijn vader. Dat ontstond en vond ik boeiend. Mijn vader is een man van de praktijk, hij heeft huizen gebouwd, heel lang met zijn handen gewerkt en meer in elkaar geknutseld dan ik ooit zal doen. Een man die zijn vak verstond en binnen zijn vakgebied presteerde en nog presteert.
Zelf ben ik na mijn studie leerkracht geworden. Doordat dat een HBO – studie was, startte ik met een behoorlijk aanvang – salaris. Nog thuis wonende, dacht ik dat dat volkomen normaal was. Pas later, ontdekte ik dat ik meer verdiende dan mijn vader die al 30 jaar hard werkte.
Maar als ik een huis wil bouwen, vloer wil leggen of elektriciteit zou willen aanleggen, heb ik hulp nodig van mensen die daar verstand van hebben. Als mijn ouders (of ikzelf) later hulp nodig hebben van verzorgenden of zelfs verpleging, hoop ik dat zij weten wat er moet gebeuren. Beroepen die van levensbelang zijn om de maatschappij draaiende te houden. En daar zijn er honderden van, van die beroepen die deskundigheid vragen op een specifiek gebied. Het ene beroep is niet meer of minder dan het andere. En toch wordt het zo verschillend gewaardeerd, dat we zo wel zijn gaan denken. Met als gevolg grote tekorten in beroepen die er wel degelijk toe doen.
Want, was onze conclusie, wat gaan we doen met de berg mensen die accountant is, een zo hoog mogelijke studie gevolgd heeft, maar er zijn geen mensen om die bedachte plannen tot uitvoering te brengen? Dan hebben we een groot probleem in de wereld!

Zittend op een terrasje in Scheveningen merkten wij op dat er een groot verschil zit in de dame die ons een drankje kwam brengen en daar zichtbaar plezier in had tegenover een serveerster die, terwijl we afrekenden, tegenover haar collega begon over de fooi die ze maar mondjesmaat kreeg. In de receptioniste die ons ontving met een spontaan praatje, of de collega de dag erna, die ons niet eens begroette.
Daar was een attractiemedewerker in Duinrell die met een lach en een grap de vergrendeling controleerde en een collega die zuchtend het hekje dichtgooide.
Ik werd me bewust van een groot verschil in beleving en passie en leerde dat je voor werkelijk ieder beroep passie kan hebben en dat ook over kan dragen, waardoor je bijdraagt aan de wereld en aan je eigen geluk.

De discussie is wel actueel te noemen dat men het erover heeft om de lat niet zo hoog te leggen en juist kinderen aan te sporen om dat te doen waar ze goed in zijn, handigheid in hebben en waar mogelijkheden liggen. Maar dan mogen wij als volwassenen niet achterblijven. Dat vraagt een andere kijk naar kinderen, naar prestatie, naar de maatschappij.
Als we alle niveaus , alle beroepen, alle talenten eens wat meer konden waarderen, zouden kinderen zichzelf ook niet zo hoeven te verliezen in een wereld die zo enorm veel vraagt en soms zelfs eist.
Dat vraagt om onderwijs dat inspeelt op verschillende talenten en mogelijkheden, om anders te kijken. Want wat is normaal? Wie bepaalt in de wereld wat normaal is? :
Is dat een baby die blakend van gezondheid ter wereld komt, of het kindje dat ter wereld komt met een beperking?
Is dat het perfecte lichaam, of het lichaam dat het meest voorkomt?
Is dat een modaal salaris, of is dat een zo hoog mogelijk inkomen?
Is normaal een kind dat alles heeft en krijgt, of een kind dat overal voor moet werken?
Is dat een kind dat er uitziet zoals de meeste kinderen, of is dat als je er anders uitziet of doet?
Wat is jouw perspectief en wat is dan “normaal”?
Ik nodig je uit om alleen daar al eens over na te denken, dat doe ik ook al een tijdje. Een eenduidig antwoord bestaat niet. Maar juist dat is gezond, dat je je bewust wordt van je denkpatronen en gaat nadenken wat je nu eigenlijk zelf denkt in plaats van dat er voor jou gedacht wordt.
Want normaal is eigenlijk maar een onzin woord!